BASF gaat magnetisch koelen

Henk Klomp

Fom en chemiereus BASF gaan de komende vier jaar goedkopere legeringen ontwikkelen voor magnetisch koelen. Samen leggen zij vijf miljoen euro in.

Magnetisch koelen, waarbij warmte uit de omgeving wordt onttrokken door een legering wisselend in en uit een magneetveld te halen, kan in principe zuiniger, stiller, milieuvriendelijker en sneller dan bestaande koelsystemen. BASF komt over een jaar met de eerste generatie commerciële toepassingen, zoals koelinstallaties voor wijn en airconditioners voor kantoren. Het bedrijf ontwikkelt productiefaciliteiten voor koelpoeder dat is te verwerken tot metalen platen of staven. Het poeder bestaat uit nanodeeltjes van mangaan, ijzer, fosfor en silicium.

Als de productie van het koelpoeder op eenzelfde schaal lukt als BASF zijn andere chemicaliën maakt, hoeft het niet duur te zijn, verzekert Ekkes Brück van de TU Delft, die in 2001 een voorloper van het poeder demonsteerde. ‘Even duur als gewoon ijzer. Het probleem is dat het huidige poeder een magneetveld van één Tesla nodig heeft. Dat lukt alleen met permanente magneten van het zeldzame metaal Neodymium, dat in de laatste tien jaar vijf keer zo duur is geworden.’ Daarom zijn de eerste generatie magnetische koelinstallaties gericht op nichemarkten, zoals die van opslag van medicijnen of dure wijnen waarbij de trillingen van compressiekoelkasten het product beschadigen, of voor kantoren die met stillere airconditioners willen werken.

BASF en Fom starten de nieuwe samenwerking om koelpoeders te ontwerpen die genoeg hebben aan een magneetveld van een halve Tesla. ‘Die kun je maken met veel goedkopere metalen.’ Aan de universiteiten in Delft en Nijmegen wordt de werking van Brücks legeringen de komende jaren verder onderzocht.

Lees ook

Nieuws brief
* indicates required